منبع:

فرانس پرس

مترجم:

سید طاهر مجاب – خبرگزاری دید

مهار کردن تأثیرات فرسودگی و تأثیرات تغییرات اقلیمی میلیاردها دالر برای افغانستان هزینه دارد، اما این کشور جنگ‌زده توانایی کمی برای رسیدگی به چنین مسئولیتی دارد.

گنجینه‌های باستانی ولایت بامیان پس از تحمل دینامیت طالبان و غارت شدن از سوی سارقان، با یک تهدید جدید و احتمالاً وحشتناک‌تر مواجه می‌شود – تغییرات اقلیمی.
واقع‌شده در قلب کوه‌های هندوکش، صخره‌های دیدنی دره بامیان – جایی که مجسمه‌های باستانی بودا در سال ۲۰۰۱ توسط طالبان نابود شد – هنوز حاوی شبکه‌ای مغاره‌ معابد، صومعه‌ها و نقاشی‌های بودایی است.
این دره همچنین خانه عصر جاده ابریشم، قلعه شهر غلغله و ارگ شهر ضحاک در سمت شرق است.
کارشناسان می‌گویند الگویی از قرائت‌های خشک دینی و مذهبی، به دنبال باران‌های شدید و برف‌های غیر معمولی، این هنر و معماری تاریخی را در معرض خطر تخریب قرار می‌دهد.
مقامات افغان در گزارشی به سازمان ملل متحد در سال ۲۰۱۶ هشدار دادند كه این ساختارها «ممكن است بخاطر شرایط مستقیمی كه با تغییرات آب و هوایی در ارتباط است، فروپاشیده و دچار فرسایش شدید شوند.»‌
فیلیپ مارکیس رییس نمایندگی باستان‌شناسی فرانسه در افغانستان به AFP گفت:« فرایندهای فرسایش بسیار سریع‌تر انجام می‌شود، باران‌ها ویران‌کننده‌تر و فرسایش از ناحیه باد قوی‌تر شده كه تأثیر بسیار شدیدی بر این محل‌ها می‌گذارد.»‌
مارکیس – که ده‌ها سال در این منطقه تحقیق و کار کرده است – توضیح می‌دهد که افغانستان از نظر زمین‌شناسی بسیار آسیب‌پذیر شده، به ویژه به دلیل جنگل‌زدایی، پوشش گیاهی بسیار کاهش یافته است.
شرکت تصویربرداری فرانسوی Iconem هم عقیده بوده و می‌گوید شهر ضحاک به دلیل فرسایشی که در طی ۳۰ سال گذشته افزایش قابل توجهی داشته «بسیار شکننده» است.
برای غلام ۲۱ ساله که از ولسوالی سیغان در شمال بامیان است، تغییرات اقلیمی از مدت‌ها پیش واقعیتی بود که ساکنان مجبور به مقابله با آن شدند.
وی می‌گوید:« آب و هوا تغییر می‌کند، اکنون تابستان‌ها گرم‌تر و زمستان‌ها سرد‌تر شده است.»
بسیاری از آثار باستانی بر می‌گردد به پیش از ورود اسلام به این منطقه، اما با وجود این حقیقت که آثار باستانی از دیگر آیین‌ها نشأت گرفته، ساکنان این منطقه که با خبرگزاری فرانسه صحبت کرده‌اند از تاریخ این مناطق با افتخار دفاع کردند.
فرسودگی شدت می‌یابد
از مغاره‌های خالی، بازدید کنندگان می‌توانند مرکز فرهنگی را که از سال ۲۰۱۵ اقدام به اعمار آن شده، اما هنوز تکمیل نشده است، مشاهده کنند.
این امر به هدف آموزش بازدید کنندگان در مورد نیاز فوری به حفظ میراث منطقه است.
علی‌رضا مشفق، ۲۶ ساله رییس دپارتمنت باستان‌شناسی دانشگاه بامیان می‌گوید:« اگر مردم فقط (جاه‌های دیدنی) را بدون داشتن اطلاعات ببینند، سودی ندارد.»
وی با انتقاد افزود:« کمبود بودجه بسیاری را، از جمله دانش‌آموزان وی را که دسترسی به کتاب ندارند، در تاریکی نگه داشته است.»
این باستان‌شناس اذعان می‌کند که فرسایش رو به افزایش است، اما معتقد است که خطر واقعی «نفوذ انسان در محل» از جمله غارت‌گران است که در افغانستان گسترش یافته‌ است.
در حال حاضر از «قلعه شهر غلغله» و دیگر جاه‌های مهم دیدنی در مقابل چنین مسائلی محافظت می‌شود.
از بین بردن مین‌های زمینی در این ناحیه باعث شده هزاران تن طی سال‌های اخیر برای بازدید کردن بیایند، اما هجوم بازدیدکنندگان کمک چندانی برای تغییر واقعیت موجود نکرده است.
مشفق با بیان این که برخی ساکنان همچنان علوفه و مواشی در محل‌های تاریخی نگه‌داری می‌کنند، گفت:« ما باید آموزش‌دهی را به مردم محل آغاز کنیم و به آن‌ها یاد دهیم چطور مناطق تاریخی را تخریب نکنند.»
امان‌الله ۳۷ ساله می‌گوید که او و خانواده‌اش به یکی از مغاره‌های بودا نقل مکان کرده‌اند و خانه‌ای در داخل آن ساخته‌اند.
تنها او نیست، بسیاری از خانواده‌های فقیر دیگر به دنبال پناهگاه در کنار آثار باستانی و ساختارهای باستانی نقل مکان کرده‌اند.
امان‌الله می‌گوید:« ۱۸ فامیل در اینجا است .. ما چاره‌ای دیگر نداشتیم. اگر خانه‌ای به ما داده شود، خواهیم رفت.»
با این حال، برای مارکیس تهدید بزرگ ساکنان محلی که به این محل‌ها رفته‌اند یا از ناحیه غارت‌گران نیست.
وی می‌گوید:« این مناطق از ناحیه فرسایش بسیار آسیب‌پذیرتر است.»
مهار کردن تأثیرات فرسودگی و تأثیرات تغییرات اقلیمی میلیاردها دالر برای افغانستان هزینه دارد، اما این کشور جنگ‌زده توانایی کمی برای رسیدگی به چنین مسئولیتی دارد.
ابتکار جهانی سازگاری که توسط دانشگاه نوتردام در ایالات متحده اداره می‌شود، افغانستان را از میان ۱۸۱ کشور در رده ۱۷۳ از لحاظ آسیب‌پذیری در مقابل تغییرات اقلیمی و توانایی آن برای سازگاری قرار داده است.

کد خبر: 62199