مقالات علمی-تحقیقی

گرم شدن هوا شیوع کرونا را متوقف خواهد کرد؟

تحقیقات نشان داده است که ویروس کرونای جدید می‌تواند روی سطوح سختی چون پلاستیک و فولاد ضدزنگ تا ۷۲ ساعت در دمای بین ۲۱-۲۳ درجه سانتیگراد و رطوبت نسبی ۴۰ درصد دوام بیاورد. ما هنوز درک درستی از رفتار این ویروس در دماها و رطوبت‌های دیگر نداریم، اما تحقیقات نشان می‌دهد که ویروس‌های کرونای دیگر می‌توانند تا ۲۸ روز در دمای ۴ درجه دوام بیاورند

ادامه مطلب

کرونا ممکن انسان را به «گونه‌ای» مبدل ‌کند که برای بقا می‌جنگد

هنگامی که به همراه اعضای خانواده، برای در امان ماندن از بیماری در خانه مانده‌ایم و در فکر این هستیم که آینده چه خواهد شد، یک ارگانیزم کوچک ما را وادار می‌کند تا در ارزش‌ها، تقسیم بندی‌ها و انتخاب های مان بازنگری کنیم…

ادامه مطلب

مبعث پیامبر گرامی اسلام؛ آغازعصر عقلانیت و عدالت

با بعثت پیامبر اسلام، هم خورشید اسلام طلوع کرد و هم شخصیّت عظیم پیامبر(ص) متولّد شد، در سراسر زندگی پیامبر(ص) روزی مبارک‏تر از روز بعثت نبود، روز تولّد آن حضرت بیانگر تولّد جسم او بود، گرچه مبارک بود، ولی روز بعثت، روز تولّد شخصیت پیامبر(ص) بود که بسیار مبارک‏ تر بود…

ادامه مطلب

درنگی بر حکومت موازی

بی‌دولتی دردی است که ما بیشتر از همه ملت‌های منطقه طعم تلخش را در نزدیک به نیم قرن جنگ و بی‌ثباتی‌های سیاسی چشیده‌ایم. اما راه جلوگیری از تکوین چنین وضعیتی، پاک کردن صورت مساله نیست، حل آن است…

ادامه مطلب

روند صلح؛ چرا و چگونه مذاکره کنیم

هرچه تیم کامل‌تر و با صلاحیت کافی و حضور افراد متخصص باشد تیم قوی‌تر می‌شود. انسجام و صدای واحد در مذاکرات در نتیجه فرمول‌بندی اولویت‌ها و تمرکز بر خواسته مورد قبول همه بدست می‌آید. مگر این که مانند «کیم جونگ اون دیکتاتور کوریای شمالی» باشد که حرف اول و آخر را فقط خودش بگوید…

ادامه مطلب

شیئ مرموز که در مدار زمین وارد شده، چیست؟

دانشمندان تصاویر جدیدی از یک شیء مرموز را منتشر کرده‌اند که به مدار زمین پیوسته است

ادامه مطلب

با طالبان جنگیده‌ام، اکنون آماده‌ام تا آن‌ها را در پای صندوق‌های‎ رای ببینم

مدافع اصلی طالبان در این جنگ، همچنان پاکستان است که می‎خواهد افغانستان را به یک زمین بایر و بدون مالک – یک کشور وابسته مجازی – تبدیل کند و به این شیوه سلطه خود را تا آنسوی آسیای مرکزی گسترش داده و بتواند دست بالاتری نسبت به دشمن خود هندوستان داشته باشد…

ادامه مطلب

نفرت از همزیستی

بااندوه و افسوس به این نتیجه می‌رسم که این پایکوبی‌ها برمرگِ یک انسان بیگناه، جز نفرت ازهمزیستی، نفرین برمهرورزی شهروندی، بیزاری ازکرامت انسانی و برائت ازحس وطنداری، دیگر خوانشی و نگارشی نتواند داشت…

ادامه مطلب

ده اکتشاف علمی در دهه گذشته که جهان را تکان داد

علم در جهان امروز سرعت رشد خارق‌العاده‌ای به خود گرفته است. به نحوی که ممکن است به آسانی دستاوردهای جدید را فراموش کنیم

ادامه مطلب

ارتش و دولت در آسیای مرکزی؛‌ از ارتش سرخ تا استقلال

توجه به تروریزم و اسلام به این معنا بوده که منطقه مورد توجه قدرت‌های اصلی، به ویژه ایالات متحده قرار گرفته است. علاقه استراتژیک به آسیای میانه، فقط نتیجه گسترش طالبان نبود، بلکه تمایل به تضعیف روسیه و نزدیک شدن به چین بود…

ادامه مطلب

کابل؛ پایتختی تاریک با هوای مسموم

آلودگی هوای کابل مدتهاست که از مرز بحران گذشته است و در حال حاضر ساکنان این شهر در میان دود، ریزگردها و انواع گازهای خطرناک نفس می‌کشند. در این بین سونامی امراض تنفسی روزانه هزاران بیمار را روانه مراکز درمانی داخل و خارج از کشور می‌کند. با این حال نه از مردم صدایی بلند می‌شود و نه دولت در پی راه چاره‌ای است

ادامه مطلب
حامد کرزی؛

با میزانی از فساد موافق است و از رازهای دوره حکومتش می‌گوید

کرزی می‌گوید:«‌ تلاش‌های زیادی انجام شده تا حقایق را پنهان کند، به ویژه در مورد تلفات غیرنظامیان. من به آن‌ها چندین بار گفتم که اگر می‌خواهید با تروریزم و افراد بد بجنگید، من مانع نمی‌شوم، اما لطفاً مردم افغانستان را تنها بگذارید.»‌

ادامه مطلب

مسعود و صلح با طالبان؛ مذاکره با ملا ربانی در خط نبرد

همگی بر روی بام همان اتاق رفتند و مذاکرات شروع شد. فکر می‌کنم از جانب طالبان هفت یا هشت نفر بر روی بام دیده می‌شدند. تاجایی که به یاد من مانده است ملاقات کمتر از یک ساعت دوام کرد؛ زیرا شام نزدیک شده بود٬ با ختم مذاکره دوباره به طرف کابل حرکت کردیم…

ادامه مطلب

مسعود و صلح با طالبان؛ ملاقات دوم در میدان شهر

ما به طرف میدان شهر حرکت کردیم و بعد از عبور از کوتل بیل که در دست طالبان بود تا محل ملاقات رفتیم. محل ملاقات جایی بود حدود سه کیلومتر داخل ساحه طالبان. در مسیر راه صدها طالب مسلح در کنار جاده دیده می‌شدند که معلوم بود برای تامین امنیت جابجا شده بودند…

ادامه مطلب

مسعود و صلح با طالبان؛ مذاکره در میدان‌شهر

هنگامی که به محل ملاقات رسیدیم٬ متوجه شدم که طالبان پتو‌هایی را بر روی برف درکنار جاده انداخته‌اند و معلوم شد که محل ملاقات در فضای باز و روی برف‌هاست…

ادامه مطلب

مسعود و صلح با طالبان؛ این گروه از کجا آمد؟

طالبان یک گروه قومی٬ دینی و تندرو هستند. به عبارت دیگر طالبان ترکیبی هستند از قوم محوری همراه با برداشت‌های سطحی از دین و تندروی در عملکرد…

ادامه مطلب

برنامه‌ریزی شهری در افغانستان و چالش‌های پیش رو

برنامه قبلی کابل، ماستر پلان ۲۵ ساله به سبک اتحاد جماهیر شوروی تا سال ۲۰۰۳، زمانی ساخته شد که این شهر حدود نیم میلیون نفر باشنده داشت – بسیار متفاوت از جمعیت شلوغ و ترافیک پر سر و صدا و آشفته فعلی که اکنون شهر را خفه می‌کند…

ادامه مطلب

رسولان کذاب ملت سازی

شب و روز همه مصروف بازاریابی برای «یون» و «تنویر» اند. چرا ما به جای یون، روشنیالی را به عنوان نماینده تفکر پشتون‌ها مطرح نکنیم؟ چرا برای افکار روشنیالی بازاریابی ننماییم؟

ادامه مطلب

وحیدمژده؛ نویسنده‌ای‌ بدون میراث ‌فکری

نویسنده مدتی در وزارت‌خارجه طالبان کارمند بوده‌ است و بارها درکتاب از چشم‌دیدهای خویش نقل کرده، یا هم از طریق روابطی که با طالبان داشته‌، معلومات خویش را تکمیل کرده‌است و از زبان آن‌ها معلومات را در کتاب گنجانیده‌…

ادامه مطلب

۱۲ تا ۱۷ ربیع‌الاول؛ وحدت مسلمین رمز پیروزی و سعادت است

خدا، قرآن، پیامبر و قبله از نقاط اشتراک و اصول امت اسلامی است که اگر بر آن چنگ زده شود، هیچ اختلاف فکری و عقیدتی نمی‌تواند در جامعه اسلامی رخنه کند. اکنون مسلمانان از اصول دور افتاده و به فروع چسپیده‌اند…

ادامه مطلب

فلسفه تعلق «خُمس» به سادات چیست؟

در جوامع سنتی، توتم‌ها عبارت از عالمان دین، سادات، حضرات و پیرها می‌باشند. در جامعه مدرن اما، «توتم»‌ها جنبه غیر مقدس همانند قهرمانان ملی، هنرمندان، ورزشکاران، هالیوود و بالیوود می‌باشد…

ادامه مطلب

آیا انسان در جهان هستی تنهاست؟

انسان تا کنون پیام‌های بسیاری به دوردست‌های کیهان فرستاده است. وقتی از دوردست‌ها صحبت می‌کنیم مقصودمان واقعاً جایی در دوردست ‌هاست. به حدی دور که مدت زمان لازم برای رسیدن پیام به آنجا، از تمام تاریخ تمدن انسان بر روی زمین طولانی‌تر است…

ادامه مطلب

رباعی و زیبایی‌های منحصر به فردش؛ نگاهی به مجموعه شعر «انکار»

چهارمین مجموعه شعر آقای ثاقبی شاعر جوان بلخی گواه این امر است. با این که شاعر چهار مجموعه شعر در طول چندین سال اخیر نشر کرده است ولی به لحاظ زیبایی شناسی نتوانسته است جایگاه خویش را به عنوان شاعر و به صورت خاص رباعی سرا میان شاعران معاصر به دست آورد…

ادامه مطلب

شکست اسلام سیاسی و پویایی تفکر ملی در افغانستان

اگر اسلام سیاسی را منهای اسلام سنتی بگیریم، منهای امام ما ابوحنیفه (رح) بگیریم یعنی اسلام سنتی را معیار قرار بدهیم ولاغیر، اسلام سیاسی همین حالا هم نه پویایی دارد، نه برنامه و نه هم محبوبیت. به طور ساده باید گفت این اسلام سیاسی برخلاف اسلام سنتی نتوانست تشکیل حکومت بدهد‌

ادامه مطلب

نظام جمهوری؛ دشمنان و دوستانش

پنجمین دشمن جمهوری، کاندیداهایی است که کاندید شده‌اند اما قبل از انتخابات ادعای تقلب داشتند، این‌ها مردم را بی‌باور کردند کسانی که لج کردند که ما استیکر نمی‌زنیم و رای هم می‌دهیم کسانی که کاندیدای جمهوری بودند اما از امارت دفاع می‌کردند

ادامه مطلب